اگرچه لباس های محلی گیلان در نگاه اول فقط در رنگ پارچه باهم تفاوت دارد اما با نگاهی تیزبینانه به مدل دوخت، نوع پارچه و تزیینات لباس محلی این استان نشان می دهد که این لباس در مناطق مختلف، تفاوت هایی هر چند اندک دارد که بر اساس آن در منطقه شرق، غرب و مرکز استان آن را با نام های لباس قاسم آبادی، تالشی و رسوخی می شناسند.

اجزای مختلف لباس های گیلان

لچک، روسری، سربند، پیراهن، جلیقه، کت، دامن، شلوار و چادرشب از بخش‌های اصلی لباس محلی زنانه گیلان و بلوز روشن، جلیقه همراه با شلوار گشاد، شالِ کمر و کلاه نمدی از مهم‌ترین اجزای لباس محلی مردان گیلان است.

«کریستین برومبرژه» مردم شناس فرانسوی که درباره پوشاک نواحی کاسپی تحقیقات و تالیفات گسترده ای دارد گفته است: لباس سنتی حاشیه دریای کاسپی بیانگر خلاقیتی بکر است که به خوبی نمایانگر روش متمایز زندگی در این ناحیه از ایران است. در بسیاری از فلات ایران در دهه های گذشته، رفتار فرهنگی مردم تحت تاثیر سبک زندگی محصور شده ای بود که در آن خانه ها به منظور محافظت از دید و مزاحمت بیگانگان ، با دیوار های بدون مدخل احاطه می شد و زنان تنها و منزوی در اندرونی زندگی می کردند. اما در امتداد سواحل دریای کاسپین سبک زندگی مردم غالبا آزادانه تر بوده است. در این منطقه، خانه ها با دیوار محصور نمی شده، تفکیک جنسی در محیط خانوادگی کم بوده و چادر صرفا برای سفر به شهر های بزرگ و مراسم مذهبی پوشیده می شده است. نبود حجاب که حتی در میان گالش ها و طالش های کوهستان ، نسبت به گیلانی ها و مازندرانی ها بیشتر به چشم می خورده در تمام دوره ها، جهانگردان را غافلگیر می کرده است.

انواع لباس محلی

لباس قاسم آبادی

لباس قاسم‌آبادی ، از قدیمی ترین و اصیل ترین لباس‌های ایران و مشرق زمین است که در جشنواره‌های بین المللی مختلف مد و لباس ، حائز جوایز ویژه شده‌است لباس زنان قاسم آباد به دلیل تنوع رنگی زیاد و جذابیت بالابسیار معروف بوده و عمومیت پیدا کرده است به طوری که نشانه هایی از این لباس در نقاط دیگر جلگه شرق گیلان دیده می شود. این لباس شامل یک روسری زیرین به نام (مندیل) که به جای آن از کلاه نیز استفاده شده و با تعداد زیادی سکه در قسمت پیشانی تزیین می شود البته این کلاه مختص قاسم آباد نیست، جلیقه این لباس به مانند جلیقه های دیگر بوده با فرق این که با سکه تزئین شده است. پیراهن لباس قاسم آبادی تفاوت خاصی با پیراهن های نقاط مختلف گیلان دارد. دامن آن از پارچه ساده و یا گل دار که روی آن با فرم استانداردی نواردوزی شده تشکیل می شود. البته این فرم نواردوزی در روستاهای مختلف متغیر است و در واقع تکمیل دهنده لباس های مجلسی روستاهای همجوار قاسم آباد شده است. همچنان ، مردان قاسم آبادی ، با لباسی مرکب از پیراهن قرمز جگری و شلوار سیاه ، در مسابقات کشتی گیله مردی شرکت می‌کنند.

لباس تالشی

لباس زنان

لباس زنان تالش در رنگ‌ها و تارپود متنوعی دوخته می‌شود و هر کس با دیدن لباس‌هایشان به وجد می‌آید؛ لباس‌ها عبارت است: از روسری یکدست سفید٬ جلیقه (در بعضی از موارد مزین به سکه‌های درشت)٬ پیراهن بلند تا مچ پا، دامنی که در زبان فارسی شلیته و در زبان  محلی شلار خوانده می‌شود و زیرلباسی یا پاچامه. مشخص کننده بخش‌های مختلف گیلان بلندی پـیراهن و شلیته می‌باشد. مثلا درغربی‌ترین نقطه شهرستان تالش لباس زنان مشخصات خاص خود را دارد و مربوط به این منطقه است. در ماسال و در شهرستان‌هایی همچون شفت و فومن لباس زنان شامل روسری رنگی با کلاهی زیر آن و پیراهن‌هایی بلند تا زانو و رنگی می‌باشد؛ لباس محلی زنان در منطقه اسالم تا تالش دولاب به خاطر تنوع رنگ معروف می‌باشد. لباس زنان شامل پیراهن بلند یک سره تا مچ پا و باچین‌های متفاوت که با سکه طراحی شده و روسری با رنگ‎‌های متنوع می‌باشد. زیر پیراهن‌ها از پاچامه که تک رنگ و حجیم است، استفاده می‌کنند و برای دوخت به پارچه‌های زیادی نیاز دارند. جلیقه‌های تک رنگ روی پیراهن و پاچامه می‌پوشند. لباس‌ها در مناطق شرقی شهرستان اینگونه می‌باشد.

لباس مردان

مردهای تالش به شیوه ایرانی، موهای وسط سر را می تراشند و در اطراف، آن را بلند می گذارند . موها معمولا به طور طبیعی بر روی گردن و شانه می افتند؛ لباس مردان مرکب است ازیک شلوار نسبتا گشاد که پاچه آن توی یک جوراب پشمی درشت باف مزین به طرح و نقش های رنگین قرار می گیرد و بند های دراز آن به دور ساق پا پیچیده می شود . کفش آن ها از پوست گاو و گاو میش است . یک پیراهن خیلی کوتاه بیرون از شلوار به تن دارند . بر روی آن یک پوشش پشمی ضخیم ، معمولا از مواد خام می باشد .کله آن ها با یک کلاه تاتاری از پوست گوسفند آراسته و پوشیده است .

لباس رسوخی

لباس رسوخی بیشتر در شهر ماسوله دیده می‌شود که یادگار زمان قاجار است و از شهرهایی مانند زنجان به گیلان رسوخ کرده‌ است.

لباس محلی گیلان که یادگاری ماندگار از 4هزارسال پیش و شناسه ای پر نقش و نگار از طبیعت بکر و فرهنگ و آداب و رسوم مردمان گیل و دیلم است، اگرچه از تغییرات ساختاری وغبار فراموشی درگذر زمان و پیشرفت وتکنولوژی جان سالم به در برده و امروز نامش بر تارک فرهنگ و هنر دنیا به عنوان شادترین پوشش می درخشد، اما نباید به این بلند آوازگی اکتفا کرد، تلاش در زمینه ماندگاری این سنت برای نسل های آینده وحفظ آن همچنین پیشرفت و تنوع در دوخت وتولید آن وعرضه به بازار امری بسیار مهم برای حفظ ِ آیین ها، سنت، ولباس های زیبای این سرزمین است.

منابع:

urmia.iribnews.ir

taleshen.ir

chibeposham.com

عکس:

حامدباقرزاده (instagram: photography_hamed)

isna.ir

gilantourist.ir

]]> https://blog.rahdoon.com/gilan_local_colored_clothes/feed/ 4 https://blog.rahdoon.com/%d8%ac%d8%b4%d9%86-%d8%ae%d8%b1%d9%85%d9%86/ https://blog.rahdoon.com/%d8%ac%d8%b4%d9%86-%d8%ae%d8%b1%d9%85%d9%86/#comments Tue, 02 Jul 2019 19:22:35 +0000 https://rahdoon.com/blog/?p=5123 جشن خرمن :
جشن خرمن یکی از جشن های سنتی شمال ایران است که مردان شرکت کننده در آن به اجرای برنامه های آیینی چون سرنانوازی, خرمن کوبی(جینگا), شکرگزاری و نیایش, رقص خرمن می پردازند.
برگزاری ورزش‌های بومی‌محلی مانند مسابقات کشتی گیله‌مردی، طناب‌کشی، پاچوب بازی، قیش‌بازی، لافندبازی، موسیقی محلی، نمایشگاه صنایع دستی و دو رکعت نماز شکرانه از جمله مراسم این جشن است.

مين از امهات عناصر اربعه و پايه ي اصلي زندگي ست و بشر آرامش خويش را از پا سفت كردن بر خاك، به دست مي آورد. هنوز تجسس هاي باستان شناختي نتوانسته است تا اولين پايگاه كشاورزي در جهان را مشخص نمايد. نياز به استقرار جمعي و ضرورت هاي انساني پس از دوره ي شكار، استفاده از دانه هاي خوراكي را به عنوان قوت غالب و دائمي، ناگزير كرد.

داريوش، پادشاه هخامنشي در دعايي ماندگار مي گويد كه: خدايا سرزمينم را از دروغ و خشكسالي مصون بدار. در اين پندار نيك انديش، بلاي زميني خشكسالي را همنشين دروغ دانسته است كه آفت معنويت و موجب ويراني روح و انديشه است. مردمان كار و زراعت به شكرانه ي برداشت محصول و آرامش از سيرماني خانواده تا سال زراعي ديگر هر يك به فراخور خويش جشني را برپا داشته و سفره ي بركت خويش را در دشت مي گستراندند.
جشني كه همزمان با چينش دسته هاي پربركت گندم و شالي و شروع خرمن كوبي برپا مي شد و مهر را در روز مهرگان مي پراكند. ايرانيان قديم هر روز را به نامي مي خواندند و معيار ايام را سي روزه محاسبه مي كردند.

منبعhttp://www.mazandnume.com/fullcontent/6120/جشن-خرمن/